Tamara BOŁDAK-JANOWSKA
Autorka hasła: Katarzyna Batora

Tamara BOŁDAK-JANOWSKA
Autorka hasła: Katarzyna Batora

ur. 1946

Pseud.: Tamara Be Jot; Tamara Bejot.

Poetka, prozaiczka, krytyk literacki, tłumaczka.

Zob. też.: TWÓRCZOŚĆ, OPRACOWANIA (wybór)

BIOGRAM

Urodzona 10 września 1946 we wsi Zubki na Podlasiu, w rodzinie kolejarskiej o pochodzeniu tatarsko-białoruskim; córka Dymitra Bołdaka i Heleny z domu Bakier. W dzieciństwie mieszkała w pobliskiej wsi Narejki, a uczyła się w Szkole Podstawowej w sąsiednich Wierobiach. W 1960 podjęła naukę w III Liceum Ogólnokształcącym w Białymstoku. Pobierała też prywatne lekcje rysunku. Po zdaniu matury w 1964 studiowała rusycystykę na Uniwersytecie Warszawskim (UW); w 1971 uzyskała magisterium. W 1971-75 pracowała jako nauczycielka rosyjskiego w Liceum Ogólnokształcącym w Mrozach, a następnie do 1986 była lektorem języka rosyjskiego w Wyższej Szkole Pedagogicznej w Olsztynie. W latach osiemdziesiątych rozpoczęła twórczość literacką. Była laureatką konkursów poetyckich, m.in. otrzymała nagrodę w Konkursie Literackim w ramach Białostockiej Wiosny Literackiej (1985) oraz nagrodę w Konkursie Białostockiego Ośrodka Korespondencyjnego Klubu Młodych Pisarzy (1986). Debiutowała w druku wierszami z cyklu Ulotny miąższ pt. Ciągle wiosennaJak chlebOstatnie słowaWedług wiatru polnego, opublikowanymi w 1986 w „Dzienniku Pojezierza” (nr 16); w piśmie tym zamieszczała też wiersze w 1987. Od końca lat osiemdziesiątych opiekowała się chorą na schizofrenię córką Marceliną. W 1992 została członkinią Wspólnoty Kulturowej „Borussia”. Jako prozaiczka debiutowała w 1993 utworami z cyklu Opowiadania naiwne. (O ludziach ze strefy przygranicznej), zamieszczonymi w olsztyńskim piśmie „Borussia” (nr 7), z którym od tegoż roku stale współpracowała. Wiersze, artykuły, opowiadania, recenzje, liczne tłumaczenia z języków białoruskiego, rosyjskiego, tłumaczenia wierszy z języka niemieckiego (też wspólnie z mężem Antonim Janowskim) publikowała m.in. w pismach: „Warmia i Mazury” (1986-89, 2001), „Hejnał Mariacki” (1989), „Pracownia” (1992-96, 2000-03; tu m.in. przekł. z białoruskiego podp.: Tamara Be Jot oraz rysunki poetyckie), „Sycyna” (1995-97), „Twórczość” (1998), „Annus Albaruthenicus” (2001), „Podgląd” (2016-17). Od 1998 należała do SPP. W 1999 została wyróżniona przez „Gazetę Olsztyńską” dorocznym „Laurem Złotej Dziesiątki” (znalazła się w gronie dziesięciu osób zasłużonych dla kultury Warmii i Mazur). Obok twórczości literackiej uprawiała twórczość plastyczną; wystawiała rzeźby m.in. w 1999 w Centrum Francusko-Polskim w Olsztynie (wraz z rzeźbami męża); wiersze w formie kaligraficznej (tzw. „Rysunki zgniecione”), m.in. w Olsztynie i w Kolonii; rysunki satyryczne w Niemczech (1997). Ponadto zajmowała się ilustrowaniem książek niemieckich wydawnictw Spranger Verlag (Köln) i Peter Segler Verlag (Treiberg). Własnoręcznie wykonywała książki z różnych materiałów. Brała także aktywny udział w życiu kulturalnym polskich Białorusinów; w 2001 podjęła współpracę z pismem społeczno-kulturalnym „Czasopis”. W 2002-12 należała do działającego w Krynkach Stowarzyszenia Villa Sokrates. W 2002 była współzałożycielką nieformalnej Międzynarodowej Grupy Literackiej „68+”. Organizowała Zjazdy Literackie w Narejkach. Za całokształt twórczości otrzymała nagrodę Marszałka Województwa Warmińsko-Mazurskiego (2007) oraz Nagrodę Prezydenta Olsztyna (2011). W 2016 otrzymała Brązowy Medal „Zasłużony Kulturze Gloria Artis”, przyznany przez Ministra Kultury.

W 1978 wyszła za mąż za Antoniego Janowskiego, germanistę; ma córkę Katarzynę (ur. 1969); druga córka, Marcelina Janowska, plastyczka, fotografka, zmarła tragicznie w 2005 (ur. 1979). Mieszka w Olsztynie.

TWÓRCZOŚĆ

1. Pod mirrą. [Wiersze]. Bartoszyce: [b.m.] 1987. Wkł. do „Gaz. Olszt.” 1987 nr 160 s. 4.
2. Wiersze i rysunki. „Szmatka-Notatka”. [Autorzy:] T. Bołdak-Janowska, A. Janowski. Olsztyn: Nakł. Autora 1994, [1] s. tabl. Teka, 10.
Wariant tytułu: Szmatka Notatka. – Wyd. w formie autorskich rękopisów i maszynopisów ilustrowanych własnymi rysunkami . – Zawiera 8 tomików T. Bołdak-Janowskiej: 1. Wiersze i rysunki 1980-1991; 2. Ślub pod koronami 1980-1990; 3. Suacje. Wiersze i rysunki 1980-1990; 4. Wiem? Wiersze i rysunki 1980-1990; 5. Nieporządek. Wiersze i rysunki 1990; 6. Wiersze i rysunki 1991; 7. Wiersze i rysunki 1992; 8. Wiersze 1993, – oraz 2 tomiki A. Janowskiego: 1. Małe pejzaże. (Rysunki T. Bołdak-Janowskiej); 2. Numery wiatru. (Rysunki T. Bołdak-Janowskiej).
3. Opowiadania naiwne. [Opowiadania]. Olsztyn: Wspólnota Kulturowa „Borussia” 1997, 184 s. Bibl. „Borussii”, [7]. Por. poz. 5.
Druk wcześniej w „Borussii” w 1993-1994. – Zawartość: Upadek komunizmu za mostem na Świsłoczy; Problem Dominika; O Dużej Ańce, która dużo płakała, ponieważ utraciła wiarę w Jezusa; Dzieła Lenina; Duży dobry sklep osiedlowy; Mieszkanie Petelków; Opowiem o zniczu; Powrót Józefa; Próba cyfrowego ujęcia; Rozmowa z Filipem – szkic pierwszy; Pac – szkic drugi!; Och, jakie zmęczenie!; Opowiadanie dedykowane Panu Bogu; Śmieszny przód pociągu; Umarł Adrian Mikuszko; O tym jak Jurek-W Dupie Dużo Dziurek zarąbał koguta-pedała; Czas, piach i deszcz; Ranek i wieczór; Sąsiedzi; Sny; Poeta; Gieniusz Walik; Bolutek komunista z wizytą u Badziewicza; O Jachimie i jego matce Paulince; Piekielny gwóźdź Czarnego Przewodniczącego; Pewnego razu pewna kobieta; Opowiadanie o szczęściu; Miażdżący uścisk Andrzeja Ćwiertni; Sny Warfałamieja; Stuprocentowe słońce dla Anny; Apanasie, Apanasie; Gabryś Wytomitu, człowieczek jeden; Szczęśliwe chwile; Wojcik, pij herbatę.
4. Jeśli poezja jest bezsilna. [Wiersze; autorzy:] T. Bołdak-Janowska, A. Janowski. Rys.: T. Bołdak-Janowska. Olsztyn: Littera 1998, 70 s.
Tu cykle: T. Bołdak-Janowskiej: Wiersze jesienne; Wiersze o umarłej wiosce; W domu.
5. Rytmy polskie i niepolskie. Opowiadań naiwnych ciąg dalszy. Olsztyn: Wspólnota Kulturowa „Borussia” 1998, 224 s. Bibl. „Borussii”, 10. Por. poz. 3.
Druk wcześniej w „Borussii” w 1994. – Zawartość: U badaczy Pisma Świętego; O tym, jak Michaj i Nagaj odpytywali się z poczucia humoru; Człowiek białostocki; Spotkanie z władzą; Karteczka; I odgryzał drobnymi kęsami mamałygę i żuł; Rytm; Polska nie-Polska; Gałka podchodzi do okna; Teraz wam opowiem o tym, jak samo życie bywa straszniejsze i śmieszniejsze od najstraszniejszej i najśmieszniejszej literackiej fantazji; Powiem wam, że znudziło mi się i obrzydło być człowiekiem; Teraz opowiem wam o wolności, ale nie będzie to nic wielkiego; Życie; Na pewnym osiedlu w śródmieściu pewnego średniego miasta wojewódzkiego; Czerwony kot; Próba wiary; Te głupie historyjki!; Ojciec; O tym, jak zamknąłem oczy i wpłynąłem w kamień; Rozstrzelany muchomor; Samobójstwo moje.
6. Niewidomy pies rymów. [Wiersze; autorzy:] T. Bołdak-Janowska, A. Janowski. Olsztyn: Wspólnota Kulturowa „Borussia” 1999, 59 s.
Tu cykl T. Bołdak-Janowskiej: Niewidomy pies rymów.
7. Ach, moje drogie życie. [Opowiadania]. Olsztyn: Wspólnota Kulturowa „Borussia” 2002, 126 s. Bibl. „Borussii”, 24.
Zawartość: Fakty i trawa; Dzień żydowski; Narzeczony córki; Notatki sobotnie; Mucha i myśl; Wikcia-Pipcia; Babka Cyryl; Babka Druga; Notatki niedzielne; Dzień białoruski; Istotna swoistość.
8. Ta opowieść jest po prostu za szybka, któż ją wytrzyma. [Powieść]. Wałbrzych: Ruta 2002, 110 s.
9. Wiersze dla Madam Bomb. Olsztyn: Minimalbooks 2003, 35 s.
10. Szkice dla zielonego wróbla. [Opowiadania]. Projekt okładki i rys. wewnątrz książki: T. Bołdak-Janowska. Olsztyn: Stow. Artyst.-Kult. „Portret” 2004, 215 s.
Podp.: Tamara Bejot. – Zawartość: Cz. 1. Szkice dla zielonego wróbla; Cz. 2. Appendicis; Cz. 3. Strach; Cz. 4. Napaść.
11. Kto to jest ten Jan Olik? Humoreska naukowa. [Powieść]. Wwa: Ofic. 21 2005, 120 s.
Adapt. teatr. fragm.: Olsztyn, T. im. S. Jaracza, Scena Margines 2006 (z cyklu: Perforacje literackie, czytała W. Niemaszek).
12. Rozdziały. [Wiersze]. Olsztyn: Stow. Wspólnota Kulturowa „Borussia” 2007, 67 s. Bibl. „Borussii”, 37.
Nominacja do Nagrody Mediów Publicznych „Cogito” 2008.
13. Tfu! Z ludźmi! Szkice małe i miniaturowe. Rys.: T. Bołdak-Janowska. Olsztyn: Stow. Wspólnota Kulturowa „Borussia” 2008, 108 s. Bibl. „Borussii”, 39.
Małe formy prozatorskie i rysunki. – Nominacja do Lit. Nagrody Europy Środkowej Angelus 2009.
14. Co dobrego było w peerelu? Olsztyn: Stow. Wspólnota Kulturowa „Borussia” 2009, 141 s. Bibl. „Borussii”, 42.
Zawartość: Hasta maniana. Zjazd rodzinny w Narejkach [szkic]; Rośliny [cykl wierszy], – nadto krótkie wypowiedzi różnych osób.
15. Rzeczy uprzyjemniające. Utopia. [Powieść]. Olsztyn: Stow. Wspólnota Kulturowa „Borussia” 2009, 219 s. Bibl. „Borussii”, 41.
Nominacje do Nagrody Lit. Nike 2010 i Lit. Nagrody Europy Środkowej Angelus 2010.
16. Ceremonia węglowa. [Wiersze]. Olsztyn: Stow. Wspólnota Kulturowa „Borussia” 2010, 52 s. Bibl. „Borussii”, 44.
Podp.: Tamara Bejot. – Finalistka Nagrody Lit. Warmii i Mazur „Wawrzyn 2010”.
17. Restauracja strasznych potraw. (Rozprawa gardłowa). [Powieść]. Olsztyn: Stow. Wspólnoty Kulurowej „Borussia” 2011, 222 s.
18. Hop! Hop! Hop! Traktat o samotności. [Wiersze]. Wr.: Fundacja na Rzecz Kultury i Edukacji im. T. Karpowicza 2013, 87 s.
19. Ksenia. [Monodram]. Wyst.: Reż.: M. Czajkowska. T. Czrevo 2015 (wykonanie J. Troc).
20. Bycie i lu!. [Wiersze]. Wr.: Fundacja na Rzecz Kultury i Edukacji im. T. Karpowicza; Wydawn. Warstwy 2017, 120 s.
21. Elegancja serca. [Poemat]. Rys.: T. Bołdak-Janowska. Kr.: Wydawn. Miniatura 2017, 35 s.
22. Nielegalna zajęczyca męczy Heideggera i innych filozofów. Tor.: Adam Marszałek 2017, 116 s.
Miscellanea filozoficzne.

Przekłady utworów T. Bołdak-Janowskiej w antologiach zagranicznych: białorus.: Liscio srebnaj tapoli. Białystok 1999, – litew: Prūsija literatūros veidrodyje. Klaipėda 2000; Vėtyklė. [Oprac. i przeł.:] J. Šikšnelis. Klaipėda 2008, – niem.: Meiner Heimat Gesicht. München 1996; Landschaften und Luftinseln. [Oprac.:] A. Markiewicz. München 2000, – ros.: Liki rodnoj zemli. [Wybór:] K. Brakoneckij, O. Gluškin, V. Lipšer. Kaliningrad 1999.

Przekład

1. R. Strobelt: Z żabą i deszczem. [Wiersze]. Przekł.: A. Mazanka, T. Bołdak-
Janowska. Olsztyn: Litteria 1998, 54 s.
Tekst w jęz. pol. i niem.

OPRACOWANIA (wybór)

Ank. 2010, 2013.

Blog T. Bołdak-Janowskiej [dostęp 9 grudnia 2016]. Dostępny w Internecie

S. BIAŁECKA: Krąg borussiański. Bibliografia podmiotowo-przedmiotowa [do 2009]. Cz. V. T. Bołdak-Janowska. „Bibl. Warmińsko-Mazurski” 2009 nr 3/4; [dostęp 29 czerwca 2012]. Dostępny w Internecie.
Wywiady: W stronę bytów subtelnych. Rozm. [W. Katarzyński] (wu-ka). „Gaz. Olszt.” 1987 nr 188 [na temat twórczości plastycznej i lit., dot. m.in.: Pod mirrą]; Kobieta z ikoną. Rozm. B. Brokowska. „Dz. Północy” 1991 nr 13; Łagodna feministka. Rozm. J. Wilengowska. „Gaz. Olszt.” 1997 nr 81; Bóg jest postulatem myślenia. Rozm. E. Mazgal. „Gaz. Olszt.” 1998 nr 213; Życie jest naiwne. Rozm. I. Walesiak. „Kartki” 1998 nr 17; Przeciw niemej pomocnicy. Rozm. T. Fic-Łukasiewicz. „Czasopis” 1999 nr 3; Męstwo-żeństwo. Język kobiet. Rozm. E. Mazgal. „Gaz. Olszt.” 2002 nr 57 dod. „Lektury” nr 2; Moja własna wyspa. Rozm. E. Mazgal. „Gaz. Olszt.” 2002 nr 106; W pierwszej osobie. Rozm. E. Mazgal. „Gaz. Olszt.” 2005 nr 288; Co dobrego było w peerelu? Rozm. E. Mazgal. „Gaz. Olszt.” 2009 nr 321 [dot. głównie: Co dobrego było w peerelu?]; Rozmowa z T. Bołdak-Janowską. Rozm. J. Kurkiewicz. „Gaz. Wybor.” 2010 nr 131; Proszę wszystkich, żeby ubrali się na biało. Rozm. K. Surmiak-Domańska. „Gaz. Wybor.” 2011 nr 15 dod. „Duży Format” nr 2; „Restauracja strasznych potraw. Rozprawa gardłowa”. Diagnoza kultury. Rozm. przeprowadził i oprac.: [A. Janowski] Tolo Szaleńczyk. „Annus Albaruthenicus” 2012.

Ogólne

A. D. SPRANGER: Rytmy i rymy, czyli o twórczości Tamary Bołdak-Janowskiej. „Kwart. Kult.” 1999 nr 5.

R. STROBELT: „Über die Kleine Brücke” zu Tamara Bołdak-Janowska, der Dichterin. „Annus Albaruthenicus”, Krynki 2001 t. 2.

Z. CHOJNOWSKI: Inność jako siła, czyli Tamara Bołdak-Janowska. W tegoż: Zmartwychwstały kraj mowy. Olsztyn 2002.

P. SIWECKI: Ach, ironio, słodka, ach ironio. O rytmie według Tamary Bołdak-Janowskiej. „Pracownia” 2002 nr 1, wersja ang.: P. SIWECKI: My sweet life, my sweet literature. Tamara Bołdak-Janowska and her world. Part 1-3. Essay on Tamara’s writing. „Annus Albaruthenicus”, Krynki 2003 t. 4.

J. BRACH-CZAINA: Gender w twórczości Olgi Tokarczuk i Tamary Bołdak-Janowskiej. „Pogranicza” 2005 nr 2.

P. DUNIN-WĄSOWICZ: Pokój z widokiem na Parnas. „Lampa” 2005 nr 9. – B. DARSKA: Kobieta jako sprzeczność; Przeszłość i teraźniejszość, czyli cienie obcości. W tejże: Ucieczki i powroty. Olsztyn 2006.

K. MALISZEWSKI: Notatki o odmienności. „Odra” 2006 nr 3.

Pod mirrą

W. KATARZYŃSKI: Popraw brzegi cynobrem. „Gaz. Olszt.” 1987 nr 160. – Zob. też Wywiady.

Wiersze i rysunki. „Szmatka-Notatka”

W. KATARZYŃSKI: Poetyckie „szmatki-notatki”. „Gaz. Olszt.” 1993 nr 160. – K. BRAKONIECKI: „Moje serce ma oczy ogromne”. „Borussia” 1994 nr 9. – I. ŁAZICKA-PAWLAK: Wiersze nieistniejące. „Borussia” 1997 nr 15.

Opowiadania naiwne

E. MAZGAL: Margines nieporządku. „Gaz. Olszt.” 1997 nr 203.

J. RYSZKOWSKI: Upadek komunizmu nad Światłoczą. „Rzeczpospolita” 1997 nr 287.

J. SOBOLEWSKA: Niepokoje naszych czasów. „Nowe Książ.” 1997 nr 12.

G. TOKARSKI: Nieszczęsna czystość naiwności. „Portret” 1997 nr 5. – M. ORSKI: Dziś nie ma już szczęśliwych ludzi. „Prz. Powsz.” 1998 nr 4.

A. OSTOWICZ: Na naszą bezimienność… „Topos” 1998 nr 3.

J.H. WIŚNIEWSKI: Opowiadania spod ściany (wschodniej). „Tygiel Kult.” 1998 nr 4/5, polem.: T. Bołdak-Janowska: Szanowny Panie! Tamże nr 11.

L. SZARUGA: „Tylko, żeby było ładnie”. „Borussia” 1998/1999 nr 17.

Jeśli poezja jest bezsilna

M. KAROLEWICZ: Bezsilność. „Portret” 1998 nr 7.

E. MAZGAL: Dobry adres. „Gaz. Olszt.” 1998 nr 109 [dot. też: R. Strobelt: Z żabą i deszczem. Tłum. T. Bołdak-Janowska, A. Mazanka].

Rytmy polskie i niepolskie

E. MAZGAL: Człowiek białostocki. „Gaz. Olszt.” 1998 nr 197.

P. BRATKOWSKI: Męski, żeński. „Gaz. Wybor.” 1999 nr 118.

R. OSTASZEWSKI: Przypadki człowieka zblokowanego. „Nowe Książ.” 1999 nr 1.

Ach, moje drogie życie

K. DUNIN: „Brzydka siostra”. „Gaz. Wybor.” 2002 nr 132 dod. „Wysokie obcasy” nr 23.

A. PIOTROWSKA: Jutro będzie futro i deszcz. „Portret” 2002 nr 14.

Ż. NALEWAJK: Od „pogranicza” do „międzyrzeczywistości”, czyli o nowych książkach Tamary Bołdak-Janowskiej. „Pracownia” 2002 nr 2/3 [dot. też: Ta opowieść jest po prostu za szybka, któż ją wytrzyma].

P. SIWECKI: Beyond the joke. (Proza Tamary Bołdak-Janowskiej, czyli story-teller w skryptorium). „Undergrunt” 2002 nr 6.

U. ŚMIETANA: Mowa – trawa. „Czas Kult.” 2003 nr 4 [dot. też: Ta opowieść jest po prostu za szybka, któż ją wytrzyma].

B. DARSKA: Między etyką a estetyką – ciało doświadczone, ocalone czy obrzydliwe? Pisanie o starości w literaturze najnowszej. Her-story, czyli Matka i Babki na tropie historii świata. W: Nowe Dwudziestolecie. Pozn. 2011.

Ta opowieść jest po prostu za szybka, któż ją wytrzyma

Ż. NALEWAJK: Od „pogranicza” do „międzyrzeczywistości”. „Pracownia” 2002 nr 29-30 (2-3) [dot. też: Ach, moje drogie życie].

J. CHŁOSTA-ZIELONKA: Za krótka opowieść. „Portret” 2003 nr 15.

T. SZYŁŁEJKO: Czytajcie Bołdak-Janowską! „Gaz. Wybor.” 2003 nr 4 dod. „Olsztyn”.

U. ŚMIETANA: Mowa – trawa. „Czas Kult.” 2003 nr 4 [dot. też: Ach, moje drogie życie].

Szkice dla zielonego wróbla

S. JANOWICZ: „Bycie sobą”. „Borussia” 2004 nr 35.

Kto to jest ten Jan Olik

T. MELANOWSKI. „Arte” 2005 nr 3.

J. SOBOLEWSKA: Krowę poezji dój! „Nowe Książ.” 2006 nr 1.

R. STROBELT: Tamara Bołdak-Janowska – językowa żmija [on-line] [dostęp 29 czerwca 2012]. Dostępny w Internecie.

Rozdziały

B. DARSKA: Lament życia zanurzonego w śmierci. „Portret” 2007 nr 3.

A. GALANT: „Co zrobisz ze mną w swoim języku?” „Pogranicza” 2007 nr 6.

Tfu! Z ludźmi!

S. BAUMANN: Splątany kłębek. „Nowe Książ.” 2009 nr 2.

Co dobrego było w peerelu?

Z. LEKIEWICZ: Czym był Peerel? „Nowe Książ.” 2010 nr 4.

C. POLAK: Słodko-gorzki smak gwiazdek z wedlowskiej czekolady. „Dz. Gaz. Prawna” 2010 nr 22.

E. ŚWIĄC: Chcę, żeby Polska była znowu kolorowa [on-line]. [Dostęp 6 lipca 2012]. Dostępny w Internecie. – Zob. też Wywiady.

Rzeczy uprzyjemniające

M. DUDA: Tamara uprzyjemniająca. „Wyspa” 2010 nr 3.

J. KURKIEWICZ: Niedobra niechęć do utopii. „Gaz. Wybor.” 2010 nr 131.

A. NĘCKA: Co by było gdyby…? „Nowe Książ.” 2010 nr 5.

A. GORAL: Neologizmy autorskie w powieści „Rzeczy uprzyjemniające. Utopia” Tamary Bołdak-Janowskiej. „Studia Wschodniosłowiańskie” 2015 t. 15.

Ceremonia węglowa

R. RŻANY: Śmiertelne życie bogów. „Nowe Książ.” 2011 nr 7.

Restauracja strasznych potraw

B. DARSKA: Przejedzenie, czyli o tym, że za dużo nie zawsze znaczy smacznie [on-line] [dostęp 6 lipca 2012] Dostępny w Internecie, polem. T. Bołdak-Janowska: Oskarżam B. Darską o naruszenie moich praw autorskich. Wpis z 23 grudnia 2012] [on-line] [dostęp 6 lipca 2012]. Dostępny w Internecie. – S. DEVINE. [on-line] [dostęp 29 czerwca 2012]. Dostępny w Internecie.

M. ZDUNIAK-WIKTOROWICZ: Z gardła Tamary Be Jot. „Nowe Książ.” 2012 nr 3. – Zob. też Wywiady.

Hop! Hop! Hop!

A. NĘCKA: W świecie kobiecych doznań. „Nowe Książ.” 2014 nr 1.