CHOCIMSKA 24 (Państwowy Zakład Higieny)

Adam Czerniaków

JA, II B

O 3 p.p. z prof. Hirschfeldem, dr Milejkowskim, dr Gancem, Kormanem, Lamprechtem, Auerswaldem i Grasslerem u prof. Kudicke. Omawiano problemat walki z epidemią i oświadczono, że tyfus wywołany jest przez zawszenie. Powiedziałem, że zebrani upraszczają sobie formułę myśląc, ze F=f(V) F – tyfus, V – Verlausung – zawszenie. Zdaniem moim, formuła jest bardziej skomplikowana: F zależne jest od gęstości zaludnienia i od racji żywnościowych. Warszawa to przeklęte miasto, w którym Żyd otrzymuje za 13 groszy żywności. Opowiedziałem, w jakich warunkach pracujemy. Idee nie mają rąk ani nóg, ale ludzie. Nie można wymagać od aparatu, aby był sprawny, skoro nie płaci się im za gaz. (s. 223)

Ludwik Hirszfeld

JA, II D / III

Personel mój [szpital u zbiegu ul. Leszno 84 i Żelaznej 95] formalnie głodował. Tekla Epsteinówna zemdlała kiedyś z głodu w pracowni. Ażeby im pomóc, produkowałem szczepionkę przeciwczerwonkową, dochód przeznaczyłem na dożywianie chorych i pensje dodatkowe dla asystentów, ale i to nie wystarczało; musiałem znaleźć inne sposoby, by im pomów. Otóż profesor Weigel ze Lwowa i Państwowy Zakład Higieny przysłali na moje imię większą ilość szczepionki przeciwko durowi plamistemu. Szczepionki te w wolnym handlu kosztowały około tysiąca złotych. Przysłaną mi szczepionkę przekazałem Radzie Zdrowia [Grzybowska 24/26], z tym, że szczepieni będą opłacać pewną niewielką kwotę. Utworzył się z tego pewien niewielki fundusz do rozporządzenia Rady Zdrowia. (s. 326–327)